خبرگزاری فرانسه تایید کرد که این تصویر در مقابل پاساژ علاءالدین در خیابان جمهوری تهران ثبت شده و برای نخستین بار حدود ساعت ۵ عصر به وقت تهران (۲:۳۰ بعد از ظهر به وقت اروپای مرکزی) در شبکههای اجتماعی به اشتراک گذاشته شده است.
در ابتدای این ویدیو که با دوربین موبایل از ساختمانی مجاور خیابان ضبط شده است، بخش دیگری از خیابان نشان داده میشود. به نظر میرسد نیروهای امنیتی برای متفرق کردن معترضان از گاز اشکآور استفاده کردند و مردم در حال فرار هستند.
سپس ویدیو میچرخد و مرد معترضی را که با لباس تیره وسط خیابان روبروی نیروهای امنیتی نشسته نمایش میدهد. در مقابل این مرد حدود ۲۶ نیروی یگان ویژه موتورسوار و ایستاده به چشم میخورند. ویدیو برای چند ثانیه نیروهای یگان ویژه را نشان میدهد و دوباره روی مرد معترض بازمیگردد که سرش را پایین انداخته و کاپشنش را روی سرش میکشد. این ویدیو در اینجا به پایان میرسد.
اما ساعتی پس از انتشار ویدیو نخست، ویدیو دیگری منتشر شد که از زاویهای دیگر و نزدیکتر به مرد نشسته فیلمبرداری شده بود و ادامه ماجرا را نمایش میداد.
در این ویدیو، مرد معترض لحظاتی بعد از جای خود بلند میشود و به سمت یکی از نیروهای یگان ویژه میرود و با او صحبت میکند. همچنین صدای شخصی در ویدیو شنیده میشود که میگوید: «از خودشونه، شلوارش عین خودشونه.»
اما لحظاتی بعد یکی دیگر از نیروهای امنیتی به سمت مرد میآید و به نظر میرسد که او را مورد ضربوشتم قرار میدهد. صدای روی ویدیو میگوید: «زدنش، زدنش»
از هویت این مرد اطلاعی در دست نیست. اما نخستین ویدیو به سرعت در شبکههای اجتماعی همرسانی شد و کاربران واکنشهای بسیاری به آن نشان دادند.
روزنامه بریتانیایی محافظهکار «دیلیمیل»، در مقالهای با عنوان «مرد تانکی تهران» تصویر این معترض را یادآور تصویر مشهور «مرد تانکی» چین دانست. این تصویر که در صبح روز پس از سرکوب خونین اعتراضات «میدان تیانآنمن» پکن در سال ۱۹۸۹ ضبط شده، مردی را نمایش میدهد که با چند کیسه خرید در دست برای چند لحظه در جلوی ستونی از تانکهای چینی میایستد و جلوی حرکت آنها را میگیرد. از سرنوشت این مرد هم اطلاعات کمی در دست است.
انتشار تصاویر «دستکاری شده» با هوش مصنوعی
تصاویر منتشر شده از معترض نشسته در جلوی نیروهای امنیتی در تهران کیفیت پایینی دارد و به نظر میرسد کاربران با استفاده از هوش مصنوعی سعی داشتند چند «اسکرینشات» از آن را ترمیم و منتشر کنند. این امر باعث شد که تصاویر «دستکاری شده» از این اتفاق به صورت گسترده در شبکههای اجتماعی منتشر شود و برخی آنها را به عنوان تصاویر واقعی به اشتراک بگذارند.
برای نمونه، صفحه فارسی وزارت خارجه آمریکا تصویری از رویداد با کادر افقی منتشر کرد و نوشت: «شجاعت اگر تصویر بود...». این در حالی است که کادر تصویر اصلی عمودی است. به نظر میرسد که تصویر افقی منتشر شده، از ترکیب دو فریم از ویدیوی اصلی با استفاده از هوش مصنوعی ایجاد شده است.
همچنین در تصویر دیگری که به صورت گسترده منتشر شده، در خیابان میان معترض نشسته و نیروهای امنیتی خط عابر پیاده مشاهده میشود. این در حالی است که در تصویر اصلی که از پشت پنجره فیلمبرداری شده، انعکاس کلیدهای پیانو در شیشه افتاده است. به نظر میرسد که هوش مصنوعی این انعکاس را به عنوان خط عابر پیاده شناسایی و تصویر را بازتولید کرده است.
همچنین تصاویر دیگری از زوایای دیگر منتشر شده که در تصویر اصلی وجود ندارند.
نماد اعتراض
برخی از کاربران ایرانی با بازنشر تصاویر معترض ایرانی، آن را به عنوان یکی از نمادهای اعتراضات جاری دانستهاند.
آرش صادقی، فعال حقوق بشر و زندانی سیاسی سابق نوشت: «پسر نشسته در خیابان، در ظاهر نه در ارتفاعی ایستاده، نه نشانهای در دست دارد و نه حتی حرکتی میکند. اما درست همین نشستن بر زمین است که کنش او را به امری رادیکال بدل میکند. او از منطق عبور و فرمانبرداری خارج میشود. بدنش نه میگریزد، نه مقاومتِ تهاجمی میکند، نه مطالبهای را فریاد میزند؛ فقط «هست». و این بودن، برای نظمی که عادت دارد بدنها را مدیریت کند اخلالگر است.»
علی شریفی زارچی، استاد دانشگاه صنعتی شریف و رئیس کمیته علمی المپیاد جهانی کامپیوتر نوشت: «این تصویر نه در تاریخ که در جهان ثبت میشود.»
برخی دیگر از کاربران نیز با بازنشر تصاویر این معترض آن را با عباراتی چون «پیام یک جامعه» و «نماد اعتراضات» توصیف کردهاند.
