فاطمه داوری، مدیر بخش مکتوب چهارمین جشنواره چندرسانهای میراث فرهنگی، با اشاره به ماهیت شکلگیری میراث فرهنگی، به ایسنا گفت: اگر به فرآیند خلق میراث فرهنگی توجه کنیم، درمییابیم که میراث ذاتاً بهدست مردم شکل گرفته است، اما با گذر زمان، مفهوم «میراث» به خود گرفته و امروز هدف اصلی از حفاظت آن، بازگرداندن میراث به متن زندگی مردم و جامعه است، بهگونهای که دوباره خوانش شود، دیده و شنیده شود.
او افزود: این خوانش، رکن اصلی معرفی و حفاظت از میراث فرهنگی است و تحقق آن بدون ابزارهای واسط امکانپذیر نیست. ابزارهایی که بتوانند با زبانها و شیوههای مختلف، میراث را برای گروههای گوناگون اجتماعی تبیین کنند. در این میان، رسانه در مفهوم گسترده خود ــ چه در قالبهای سنتی و چه در قالبهای نوین ــ نقشی اجتنابناپذیر دارد؛ چراکه بدون این حلقه واسط، هدف اصلی حفاظت از میراث فرهنگی که همانا بهکارگیری آن در خدمت جامعه امروز و ارتقای کیفیت زندگی است، محقق نخواهد شد.
داوری با طرح این پرسش که آیا جامعه، میراث فرهنگی را امری بیرونی میداند یا درونی؟ اظهار کرد: با وجود آنکه اغلب لایههای اجتماعی خود را علاقهمند یا دغدغهمند میراث میدانند، اما در عمل، میراث فرهنگی هنوز بهعنوان امری بیرونی تلقی میشود، چیزی که «خوب است وجود داشته باشد»، اما نه بخشی جداییناپذیر از زندگی روزمره.
او بیان کرد: به اعتقاد من، هدف اصلی این جشنواره دقیقاً تغییر همین نگاه است، اینکه میراث فرهنگی از یک موضوع بیرونی و قابل تماشا، به امری درونی و زیسته تبدیل شود. ما در بستر میراث فرهنگی زندگی میکنیم و بسیاری از ویژگیهای زندگی امروزمان، ریشه در همین میراث دارد، اما یا آن را بهدرستی نشناختهایم یا بهاندازه کافی از آن بهره نگرفتهایم.
مدیر بخش مکتوب جشنواره چند رسانهای میراث فرهنگی افزود: این جشنواره میکوشد این آگاهی را ایجاد کند که تکتک ما، فارغ از جایگاه و موقعیت اجتماعیمان، در یک تداوم تاریخی زندگی میکنیم که نام آن میراث فرهنگی است. قرار است میراث از موضوعی که صرفاً به آن افتخار میکنیم، به ضرورتی بدیهی برای ادامه حیات جامعه تبدیل شود.
داوری با اشاره به نقش فردی مردم در حفاظت از میراث فرهنگی، گفت: زمانی که این درک شکل بگیرد، دیگر منتظر نخواهیم ماند تا نهادی بیرونی از میراث حفاظت کند. هر یک از ما، در هر شغلی که داریم، بازیگر اصلی این میدان هستیم. برای مثال، یک کشاورز در شیوه بهرهبرداری از زمین و مدیریت منابع آب، یا یک مهندس راهسازی و سدسازی، همگی در مواجهه با میراث فرهنگی نقش دارند؛ چراکه بسیاری از این نظامها، حاصل تجربه و دانشی است که نسلهای پیشین خلق و حفظ کردهاند.
او ادامه داد: آنچه جشنواره میخواهد بر آن تأکید کند، این است که میراث فرهنگی نه امری بیرون از ما، بلکه بخشی از زیست روزمره ماست و همه مردم در حفظ و تداوم آن نقش دارند. به همین دلیل، نباید خود را از این مسئولیت کنار بکشیم.
داوری در ادامه با اشاره به تفاوت بنیادین این جشنواره با دیگر رویدادهای فرهنگی و هنری گفت: برخلاف تصور رایج، این جشنواره قرار نیست صرفاً محلی برای تبادل دانش باشد، بلکه هدف اصلی آن انتقال «باورمندی» است. ممکن است میزان آگاهی فردی نسبت به یک موضوع کم باشد، اما باور به اهمیت آن میتواند بسیار عمیق و اثرگذار باشد. اگر سیاستگذاران و برگزارکنندگان جشنواره به این ظرافت توجه کنند، میتوانند به پایداری اهداف جشنواره کمک کنند.
مدیر بخش مکتوب چهارمین جشنواره چندرسانهای میرا ثفرهنگی اظهار کرد: بخشبندیهای امسال جشنواره نشان میدهد که ساختار آن به ظرفیتهای اجتماعی و رسانهای حوزه میراث فرهنگی نزدیکتر شده و گستره مفهومی جشنواره بهدرستی شناسایی شده است. به نظر من، جشنواره امسال توانسته گستره خود را پیدا کند و امید میرود در دورههای آینده، ضمن حفظ این وسعت، عمق بیشتری به بخشهای مختلف آن داده شود.
انتهای پیام
