سهگانه قدرت ایران با نام «حاج قاسم»
با گذشت ۶ سال از شهادت سردار سپهبد قاسم سلیمانی، نام او نهتنها به یاد فرماندهی شجاعانه، بلکه به نماد قدرت دفاعی ایران در دریا و آسمان تبدیل شده است.
خلاصه خبر
به گزارش خبرنگار سیاسی خبرگزاری فارس، در ششمین سالگرد شهادت سردار سپهبد حاج قاسم سلیمانی، فرماندهای که نام او با امنیت ملی، بازدارندگی منطقهای و شکست پروژههای تروریستی گره خورده است، بیش از هر زمان دیگری میتوان تداوم راه و مکتب او را در ساخت قدرت دفاعی جمهوری اسلامی ایران مشاهده کرد. نام «حاج قاسم» امروز تنها یادآور یک فرمانده شهید نیست، بلکه به نمادی راهبردی در عرصه تسلیحات پیشرفته ایران تبدیل شده است؛ از نخستین ناو رزمی پرسرعت نیروی دریایی سپاه با نام «شهید سلیمانی» تا موشک بالستیک نقطهزن «حاج قاسم» که معادلات بازدارندگی منطقه را دگرگون کرده است.این گزارش نگاهی دارد به سه دستاورد نظامی که به افتخار این شهید بزرگ نامگذاری شدهاند؛ دستاوردهایی که ادامه مستقیم راه او در میدان نبرد سخت و نرم محسوب میشوند.
ناو شهید سلیمانی؛ تداوم قدرت ایران در اقیانوسهای جهانناو شهید سلیمانی بهعنوان نخستین ناو رزمی کلاس «شهید سلیمانی» در نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که ۱۴ شهریور ۱۴۰۱ رونمایی شد، یک شناور کاتاماران چندمنظوره با بدنه آلومینیومی است که از ابتدا با هدف ترکیب قدرت آتش، تحرک بالا و ماندگاری عملیاتی طراحی شده است.البته کلاس شهید سلیمانی نام کلاسی از شناورهای نیروی دریایی سپاه پاسداران است که قرار است ماموریتهای اقیانوسی را انجام دهند، و تاکنون هم انواع دیگری نیز با نام شهید صیاد شیرازی، شهید حسن باقری و شهید رئیسعلی دلواری نیز از همین کلاس عملیاتی شده است.این ناو نهتنها یک شناور رزمی، بلکه یک سکوی کامل عملیات دریایی، موشکی و پشتیبانی ترکیبی به شمار میرود.
چرا این کلاس به نام شهید سلیمانی نامگذاری شد؟سردار تنگسیری فرمانده نیروی دریایی سپاه درباره علت نامگذاری این کلاس از شناورها به نام شهید سلیمانی گفت: دشمنان ما مجبور هستند که این ناو را صدا بزنند و باید بزرگی نام شهید سلیمانی را اعتراف کنند. الان دست حاج قاسم ۷۰۰ کیلومتر دورتر از خاک ایران به دشمنان سیلی میزند.
ناو شهید سلیمانی دارای طول ۶۷ متر و عرض متغیر بین ۱۸ تا ۲۰ متر است که در کنار وزن ۶۰۰ تنی، امکان استقرار همزمان سامانههای سنگین رزمی و پشتیبانی را بدون کاهش پایداری فراهم میکند. طراحی کاتاماران موجب افزایش تعادل، کاهش مصرف سوخت در سرعتهای بالا و ارتقای بقاپذیری در شرایط نبرد میشود.
۴ موتور قدرتمند، پیشران ناو شهید سلیمانیدر حوزه پیشران، ناو شهید سلیمانی به ۴ موتور دیزلی پرقدرت مجهز است که سرعت نهایی آن را به ۳۲ گره دریایی میرساند. این سطح از سرعت برای شناوری با این وزن و ابعاد، امکان اجرای عملیاتهای ضربتی، تغییر سریع موقعیت و خروج ایمن از منطقه درگیری را فراهم میکند.همچنین برد عملیاتی ۵۰۰۰ مایل دریایی، این ناو را قادر میسازد بدون نیاز به پشتیبانی مستمر، مأموریتهای طولانیمدت در آبهای دوردست انجام دهد.
۲۵ MB
در بخش مأموریتی، ناو شهید سلیمانی بهطور مشخص توان حمل و پشتیبانی از یک فروند بالگرد را دارد که نقش کلیدی در شناسایی، دیدهبانی، پشتیبانی آتش و انتقال سریع نیرو ایفا میکند. علاوه بر آن، این ناو قادر به حمل ۴ فروند قایق تندرو هجومی است که امکان اجرای عملیاتهای تهاجمی نامتقارن، یورش سریع و پشتیبانی از تاکتیکهای قایقمحور نیروی دریایی سپاه را فراهم میکند. این ترکیب، ناو را به یک پایگاه شناور عملیات ترکیبی تبدیل میکند.
طیف مختلف موشکها روی ناو شهید سلیمانیاما نقطه ثقل ناو شهید سلیمانی، آرایش تسلیحاتی چندلایه آن است. بر اساس اطلاعات رسمی، این ناو به ۶ فروند موشک کروز ضدکشتی، ۶ موشک تهاجم زمینی و ۱۶ موشک پدافندی مجهز است که نقش اصلی در درگیری با اهداف سطحی و ایجاد بازدارندگی در برابر شناورهای دشمن را بر عهده دارند. این تعداد موشک، امکان اجرای آتش متمرکز یا شلیک مرحلهای در سناریوهای مختلف نبرد دریایی را فراهم میکند.
همچنین؛ شناور شهید سلیمانی به یک فروند توپ ۳۰ میلیمتری و چهار فروند توپ ۲۰ میلیمتری نیز مجهز شده است.ویژگیهای مذکور، پیامی آشکار به دشمنان منطقهای و فرامنطقهای درباره تنوع پاسخهای ایران در سناریوهای درگیری دریایی ارسال میکند.
۶ MB
علاوه بر تسلیحات تهاجمی، ناو شهید سلیمانی به سامانههای دفاع نزدیک و پدافند نقطهای مجهز است که برای مقابله با تهدیدات نزدیک، موشکهای مهاجم و حملات غافلگیرانه طراحی شدهاند. این سامانهها، لایه نهایی حفاظت از ناو را تشکیل داده و بقاپذیری آن را در محیطهای پرتهدید افزایش میدهند.
۱۸ MB
موشک «حاج قاسم» پتک سنگین ایران بر سر دشمنانموشک بالستیک «شهید حاج قاسم» با وزنی بیش از ۷ تُن و طول ۱۱ متر که ۳۰ مرداد ۱۳۹۹ به مناسبت روز صنعت دفاعی رونمایی شد، یکی از پیشرفتهترین سامانههای موشکی جمهوری اسلامی ایران در رده برد متوسط به شمار میرود. این موشک با برخورداری از سرجنگی ۵۰۰ کیلوگرمی و برد عملیاتی ۱۴۰۰ کیلومتر، از قابلیت اصابت نقطهزن در حداکثر برد برخوردار است؛ ویژگیای که آن را به ابزاری مؤثر برای اجرای حملات دقیق و راهبردی تبدیل کرده است.
سرعت بسیار بالای این موشک در مرحله ورود به جو، که معادل ۱۲ برابر سرعت صوت اعلام شده، امکان عبور از انواع سامانههای دفاع موشکی را فراهم میکند. ترکیب این سرعت با دقت بالا و سرجنگی پرقدرت، باعث میشود موشک شهید حاج قاسم پس از اصابت، توان تخریب حداکثری بر روی هدف مورد نظر داشته باشد.
از دیگر ویژگیهای مهم این موشک، بهرهمندی از موتور سوخت جامد ترکیبی است که نقش تعیینکنندهای در کاهش زمان آمادهسازی و شلیک ایفا میکند. بهواسطه این فناوری، فرآیند آمادهسازی و روانهسازی موشک تنها در چند دقیقه انجام میشود؛ قابلیتی که امکان واکنش سریع در سناریوهای عملیاتی را فراهم میکند و بقاپذیری سامانه را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
موشک شهید حاج قاسم همچنین از نظر تاکتیکپذیری و نوع پلتفرم پرتاب، جایگاهی متمایز در میان سامانههای بالستیک جهان دارد. برخلاف اغلب موشکهای بالستیک با برد مشابه که بهصورت عمودپرتاب طراحی شده و از وزن بیشتری برخوردارند، این موشک با ساختاری متفاوت و وزن بهینهتر، انعطاف عملیاتی بالاتری را در میدان نبرد فراهم کرده است.
«قاسم بصیر»؛ یک ارتقای جدید بر موشک حاج قاسم موشک «قاسم بصیر» بهعنوان یکی از سامانههای پیشرفته موشکی ایران که با بردی بیش از ۱۲۰۰ کیلومتر و دقت اصابت بسیار بالا با خطای کمتر از یک متر طراحی و عملیاتی شده در ۱۴ شهریور امسال رونمایی شد.این سطح از دقت، موشک را در زمره تسلیحات هوشمند نقطهزن قرار میدهد که قادر به انهدام اهداف حساس با حداقل خطای ممکن است.
«قاسم بصیر»؛ نقطهزنترین موشک ساخت ایرانموشک قاسم بصیر از سامانه تصویرساز حرارتی (اپتیکی) بهره میبرد که استفاده از این سامانه در موشکهای بالستیک، یکی از پیشرفتهترین روشهای هدایت در مرحله نهایی پرواز (فاز ترمینال) به شمار میرود. این سامانه با تکیه بر حسگرهای مادون قرمز، امکان شناسایی دقیق هدف بر اساس الگوی حرارتی آن را فراهم میسازد و موجب کاهش چشمگیر خطای اصابت (CEP) میشود. بهدلیل ماهیت «غیرفعال» سامانه حرارتی، این حسگر برای عملکرد خود نیازی به ارسال سیگنال ندارد؛ از این رو، در برابر اخلال و شناسایی رادیویی دشمن کاملاً مقاوم است.
۱ MB
از سوی دیگر، حذف سامانه ناوبری مبتنی بر GPS و استفاده از روشهای ناوبری مستقل نظیر سیستمهای اینرسی (INS) یا ناوبری ترکیبی اپتیکی و اینرسی، مزیت بزرگی در حوزهی مقاومت در برابر جنگ الکترونیکی به همراه دارد. سامانههای GPS، در برابر اخلال (Jamming) یا فریب سیگنال (Spoofing) آسیبپذیرند؛ اما سامانه ناوبری داخلی، بدون نیاز به دریافت داده از ماهوارهها، در محیطهای با اخلال شدید یا قطع سیگنال نیز قابلاعتماد باقی میماند.این ویژگی، امکان اجرای عملیات در شرایطی که دشمن اقدام به مسدودسازی یا فریب سامانههای ماهوارهای میکند را فراهم کرده و استقلال کامل موشک در هدایت مسیر را تضمین میکند.
ترکیب هدایت حرارتی دقیق در مرحله پایانی با ناوبری مستقل از GPS در طول مسیر، یک راهکار پیشرفته و هوشمند برای ارتقای دقت و بقاپذیری موشکهای بالستیک محسوب میشود. این ترکیب موجب میشود موشک، ضمن حفظ دقت زیر یک متر در اصابت، توانایی عبور از سامانههای دفاعی پیچیده و مقاومت در برابر جنگ الکترونیک را نیز داشته باشد؛ موضوعی که بیانگر دستیابی به سطح بالایی از فناوری در حوزه تسلیحات هدایتشونده است.مجموع این قابلیتها، از جمله عبور از سامانههای پدافندی پیچیده، مقاومت در برابر جنگ الکترونیکی و دقت فوقالعاده بالا، نشان میدهد که جمهوری اسلامی ایران در حوزه تسلیحات هوشمند و موشکهای دقیق به سطحی نزدیک به کشورهای پیشرو در این عرصه دست یافته است.
نام حاج قاسم خاموش شدنی نیست۶ سال پس از شهادت سردار سپهبد حاج قاسم سلیمانی، آنچه بیش از هر چیز خودنمایی میکند، تبدیل «فقدان» به «قدرت» است. دشمنان تصور میکردند با ترور یک فرمانده میتوانند مسیر مقاومت را متوقف کنند، اما واقعیت میدانی نشان داد که مکتب سلیمانی نهتنها متوقف نشد، بلکه در قالب توان دفاعی و بازدارندگی جمهوری اسلامی ایران تثبیت و نهادینه شد.شناور رزمی کلاس «شهید سلیمانی» با آرایش چندلایه، قدرت دریایی ایران را از نبردهای نامتقارن محدود فراتر برده و به یک سکوی عملیاتی ترکیبی تبدیل کرده است.
همزمان، موشک بالستیک «حاج قاسم» با برد بالا، دقت نقطهزن و زمان آمادهسازی کوتاه، پاسخ راهبردی ایران به تهدیدات فرامنطقهای را معنا کرده و مفهوم بازدارندگی فعال را وارد مرحلهای جدید ساخته است.در کنار آن، موشک هوشمند «قاسم بصیر» نشان میدهد که این بازدارندگی صرفاً متکی بر قدرت تخریب نیست، بلکه بر دقت، هوشمندی و غلبه بر جنگ الکترونیکی نیز استوار شده است.
نامگذاری این سامانههای راهبردی به نام سردار سلیمانی، یک اقدام صرفاً نمادین نیست؛ بلکه بیانی روشن از یک واقعیت راهبردی است که مکتب حاج قاسم از میدان نبرد انسانی به میدان فناوری و قدرت سخت منتقل شده است. امروز هر شناوری که به نام او به آب انداخته میشود و هر موشکی که نام او را بر پیشانی دارد، حامل پیامی واحد است؛ اینکه ترور، راهبرد جمهوری اسلامی ایران را تغییر نمیدهد و خون شهید، نه پایان راه، بلکه آغاز مرحلهای نو از اقتدار ملی است.
21:58 - 12 دی 1404
نظرات کاربران
