رئیس فدرال رزرو، جروم پاول، یکشنبه گفت که وزارت دادگستری با ارسال احضاریههایی بانک مرکزی را هدف قرار داده و آن را به صدور کیفرخواست کیفری به خاطر شهادت تابستان امسال او درباره بازسازی ساختمانهای فدرال رزرو تهدید کردهاست.
این اقدام نمایانگر تشدیدی بیسابقه در نبرد دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با فدرال رزرو است؛ نهادی مستقل که او بارها بهخاطر اینکه نرخ بهره کلیدی را به آن شدتی که میخواهد کاهش نداده، به آن تاختهاست.
این درگیری تازه احتمالاً دوشنبه بازارهای مالی را مضطرب میکند و ممکن است در گذر زمان هزینه وام مسکن و دیگر وامها را بالا ببرد.
واکنش اولیه بازار ملایم بود و قراردادهای آتی اساندپی ۵۰۰ پس از آغاز معاملات پیشگشایش کمتر از ۱ درصد افت کرد.
به گفته پاول، احضاریهها به شهادت او در برابر کمیته بانکی سنای آمریکا در ماه ژوئن مربوط میشود. آن شهادت درباره بازسازی ۲.۵ میلیارد دلاری (۲.۱۴ میلیارد یورویی) دو ساختمان اداری فدرال رزرو بود؛ پروژهای که ترامپ آن را بیش از حد پرهزینه توصیف کردهاست.
پاول یکشنبه رویکرد خویشتندارانهای را که تا اینجا در برابر انتقادها و توهینهای شخصی ترامپ در پیش گرفته بود کنار گذاشت. او بهجای نادیده گرفتن، در یک بیانیه ویدئویی با صراحت تهدید به طرح اتهام کیفری را «صرفاً بهانههایی برای تضعیف استقلال فدرال رزرو در تعیین نرخ بهره» توصیف کرد.
پاول گفت: «تهدید طرح اتهامات کیفری پیامد آن است که فدرال رزرو نرخهای بهره را بر پایه بهترین ارزیابی ما از آنچه به نفع عموم است تعیین میکند، نه بر اساس ترجیحات رئیسجمهور.»
او افزود: «مسئله این است که آیا فدرال رزرو خواهد توانست همچنان بر پایه شواهد و شرایط اقتصادی نرخها را تعیین کند یا اینکه سیاست پولی تحت فشار یا ارعاب سیاسی هدایت خواهد شد.»
این رویکرد فاصله زیادی با پاسخ کمسروصدای فدرال رزرو به ترامپ در سال جاری دارد. بانک مرکزی تلاش کرده با عقبنشینی از برخی سیاستها، مانند بررسی تاثیر تغییرات اقلیمی بر نظام بانکی، که دولت آشکارا با آن مخالف بود، فضا را آرام کند.
اعتماد به سرمایهگذاریهای آمریکا
حملات تازه به استقلال فدرال رزرو و دفاع تمامقد پاول، نبردی را که به نظر میرسید بین ترامپ و رئیس بانکی که او در سال ۲۰۱۷ منصوب کرد فروکش کرده باشد، دوباره شعلهور میکند.
این احضاریهها ترسها از خدشهدار شدن استقلال فدرال رزرو از سیاست روزمره را زنده میکند، چیزی که میتواند اعتماد سرمایهگذاران جهانی به اوراق خزانهداری آمریکا را تضعیف کند.
کریشنا گوها، تحلیلگر بانک سرمایهگذاری اورکور آیاسآی، در یادداشتی برای مشتریان نوشت: «انتظار داریم دلار، اوراق قرضه و سهام همگی در معاملات دوشنبه افت کنند؛ معاملهای از جنس فروشِ آمریکا، مشابه آوریل پارسال در اوج شوک تعرفهای و تهدید قبلی علیه جایگاه پاول بهعنوان رئیس فدرال رزرو.»
او افزود: «از این تحول بهغایت نگرانکننده که بعد از دورهای که به نظر میرسید تنشها میان ترامپ و فدرال رزرو مهار شده، ناگهان از راه رسید، شگفتزدهایم.»
ترامپ در مصاحبهای کوتاه با انبیسی نیوز روز یکشنبه تاکید کرد که از تحقیق درباره پاول اطلاعی نداشتهاست. او در پاسخ به این پرسش که آیا این تحقیق برای فشار آوردن به پاول بر سر نرخهاست، گفت: «نه. حتی به آن شکل هم فکر نمیکنم.»
دوره ریاست پاول در ماه مه به پایان میرسد و مقامهای دولت ترامپ علامت دادهاند که او ممکن است همین ماه گزینهای بالقوه برای جانشینی معرفی کند.
ترامپ همچنین در پی برکناری لیزا کوک، عضو هیاتمدیره فدرال رزرو، برآمده که اقدامی بیسابقه است، هرچند او برای حفظ سمتش شکایت کرده و دادگاهها حکم دادهاند تا زمان رسیدگی، در جای خود بماند. دیوان عالی قرار است ۲۱ ژانویه در این پرونده استدلالها را بشنود.
کشمکش بر سر بازسازی فدرال رزرو
در جلسه کمیته بانکی سنا در ماه ژوئن، تیم اسکات، سناتور جمهوریخواه کارولینای جنوبی و رئیس کمیته، گفت: «بازسازی ساختمان فدرال رزرو شامل تراسهای روی بام، آسانسورهای سفارشی که به سالنهای غذاخوری ویژه باز میشوند، روکار مرمر سفید و حتی یک مجموعه هنری خصوصی است.»
پاول در شهادتش این جزئیات را رد کرد و گفت: «هیچ مرمر جدیدی وجود ندارد... آسانسور ویژهای هم نیست» و افزود که برخی از موارد بحثبرانگیز «در برنامه فعلی نیست.»
در ماه ژوئیه، راسل ووت، مدیر دفتر مدیریت و بودجه، در نامهای به پاول گفت که شهادت او درباره تغییرات در طرح ساختمان «پرسشهای جدی درباره انطباق پروژه» با طرحهای قبلی مورد تایید کمیسیون برنامهریزی ایجاد میکند.
با این حال، اواخر همان ماه ترامپ از کارگاه ساختمانی بازدید کرد و در حالی که کنار پاول ایستاده بود، هزینه بازسازی را بیش از واقع جلوه داد. او ساعاتی بعد در جمع خبرنگاران نگرانیها درباره بازسازی را کماهمیت جلوه داد و گفت: «باید کار را به سرانجام برسانند» و افزود: «ببینید، همیشه کسانی هستند که بعد از ماجرا ادعای کاردانی میکنند. نمیخواهم از آن جنس باشم. میخواهم کمک کنم این پروژه تمام شود.»
در پاسخ به اینکه آیا این موضوع مستوجب اخراج است، ترامپ گفت: «نمیخواهم آن را در این دسته قرار دهم.»
تعقیب قضایی مخالفان سیاسی
وزارت دادگستری در بیانیهای یکشنبه گفت نمیتواند درباره یک پرونده مشخص اظهار نظر کند، اما افزود که پم باندی، دادستان کل، «به دادستانهای ایالات متحده دستور داده تحقیقات درباره هرگونه سوءاستفاده از پول مالیاتدهندگان را در اولویت بگذارند.»
تیموتی لاور، سخنگوی دفتر دادستان ایالات متحده جینین پیرو، گفت: «درباره تحقیقات جاری اظهار نظر نمیکنیم.»
با صدور احضاریهها، پاول به تازهترین فردی بدل میشود که بهعنوان مخالف رئیسجمهور تلقی شده و با تحقیق کیفری از سوی وزارت دادگستری دولت ترامپ روبهرو است. خود ترامپ پیگرد قضایی رقیبان سیاسیاش را تشویق کرده و سپرهای نهادی را برای وزارت دادگستری، که نسلها کوشیده تصمیمهای تحقیقی و تعقیبی را مستقل از کاخ سفید بگیرد، از میان برداشتهاست.
احتمال صدور کیفرخواست همین حالا نگرانی یک سناتور جمهوریخواه را برانگیخته که گفته با هر نامزد بعدی برای بانک مرکزی، از جمله هر جانشین پاول، مخالفت خواهد کرد تا «این موضوع حقوقی به طور کامل حلوفصل شود».
تام تیلیس، سناتور کارولینای شمالی و عضو کمیته بانکی سنا که بر نامزدیهای فدرال رزرو نظارت دارد، گفت: «اگر هنوز تردیدی باقی مانده بود که مشاوران در دولت ترامپ فعالانه در پی پایان دادن به استقلال فدرال رزرو هستند، دیگر نباید باشد.»
او افزود: «اکنون خود استقلال و اعتبار وزارت دادگستری زیر سوال است.»
