همشهری آنلاین - یکتا فراهانی: تصور کنید فردی که سالها توان حرکتدادن حتی یک انگشت خود را نداشته، حالا تنها با «فکرکردن» میتواند با موبایل خود تایپ کند، موزیک پخش کند یا حتی یک بازوی رباتیک را تکان دهد. پروژه نورا لینک ایلان ماسک در سال ۲۰۲۶ از مرحله آزمایشهای اولیه فراتر رفته و به امیدی واقعی برای میلیونها معلول تبدیل شده است.
الکترودهایی ظریفتر از موی انسان
تکنولوژی نورا لینک بر پایه کاشت هزاران الکترود بسیار منعطف در بخشهای خاصی از قشر حرکتی مغز استوار است. این الکترودها سیگنالهای الکتریکی نورونها را دریافت و به زبان صفر و یک ترجمه میکنند. دقت این سیستم بهقدری بالاست که میتواند قصد فرد برای حرکتدادن دستش را، حتی پیش از آنکه تلاشی فیزیکی صورت بگیرد، شناسایی کند.
بیشتر بخوانید:
درمان ناتوانیهای جسمی و فراتر از آن
هدف اولیه نورا لینک درمان ضایعات نخاعی و بیماریهایی مانند ALS است. با دورزدن اعصاب آسیبدیده و فرستادن مستقیم فرمانهای مغز به اندامهای رباتیک یا عضلات تحریکشده، فلج کامل دیگر یک حکم ابدی نیست. اما دانشمندان در سال ۲۰۲۶ به افقهای دورتری مینگرند؛ درمان افسردگیهای حاد، نابینایی و حتی بازیابی خاطرات در بیماران آلزایمری، ایستگاههای بعدی این قطار پرشتاب هستند.
چالشهای اخلاقی؛ آیا مغز ما هک میشود؟
مانند هر پیشرفت بزرگی، نورا لینک هم منتقدان جدی دارد. سوال بزرگ این است: اگر مغز به اینترنت وصل شود، آیا امکان هکشدن افکار وجود دارد؟ حریم خصوصی ذهنی آخرین سنگر انسان است و نفوذ تکنولوژی به این قلمرو، بحثهای داغی را در پارلمانهای جهان در مورد حقوق «نوروبایولوژیک» انسانها به راه انداخته است.
