صبح روز یکشنبه ۲۱ دی ۱۴۰۴، در حالی که اعتراض سراسری مردم ایران در پاسخ به فراخوان شاهزاده رضا پهلوی ادامه دارد، نمایندگان مجلس شورای اسلامی در آغاز جلسه علنی با سردادن شعارهای «مرگ بر آمریکا» و «مرگ بر اسرائیل»، اعتراضهای روزهای گذشته را به «دشمنان خارجی» نسبت دادند.
این واکنش در شرایطی صورت گرفت که شامگاه شنبه، با وجود سرکوب گسترده معترضان در شهرهای مختلف ایران، گزارشها، تصاویر و خبرهای منتشرشده از کشتهشدن شمار قابلتوجهی از شهروندان، بازتاب گستردهای در رسانههای بینالمللی و رسانههای اجتماعی پیدا کرد.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در نطقی با تکرار مواضع علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، اعتراضهای جاری را نتیجه «دخالت عوامل تروریستی» دانست و تاکید کرد جمهوری اسلامی در برابر آنچه «تروریستهای مسلح» خواند، عقبنشینی نخواهد کرد. قالیباف هشدار داد افرادی که، به گفته او، در این حوادث نقش داشتهاند با «مجازات سخت» مواجه خواهند شد.
این سخنان در حالی بیان شد که تصاویر محدودی که طی روزهای گذشته از طریق شهروندان و با استفاده از اینترنت ماهوارهای استارلینک از ایران ارسال شده، نشاندهنده استفاده نیروهای امنیتی و انتظامی از سلاح گرم علیه معترضان و شلیک مستقیم بهسوی شهروندان است. در این تصاویر، شلیک مستقیم با گلوله جنگی و ساچمهای به سمت تجمعهای اعتراضی در برخی شهرها مشاهده میشود.
همزمان علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، کشتهشدن شماری از شهروندان ایرانی در جریان اعتراضهای اخیر را تایید کرد. این در حالی است که خبرگزاری مهر در گزارشی کوتاه تلاش کرد مسئولیت کشتار شهروندان را متوجه «عوامل خارجی» کند و مدعی شد این افراد ماموریت داشتهاند «به سر شلیک کنند». این روایت رسمی با گزارشهای میدانی شهروندان و تصاویر منتشرشده همخوانی ندارد.
مسعود پزشکیان، رئیس دولت چهاردهم نیز، روز یکشنبه در گفتوگویی با تکرار مواضعی مشابه رئیس مجلس شورای اسلامی و دبیر شورای عالی امنیت ملی، اعتراضات گسترده مردمی در ایران را به «دشمنان خارجی» نسبت داد و گفت هدف آنها ایجاد آشوب در کشور بوده است.
پزشکیان با اشاره به جنگ ۱۲روزه اخیر، مدعی شد که «دشمن» تلاش داشته همزمان با این درگیریها، ایران را با ناآرامی داخلی مواجه کند. او افزود که این تلاشها همچنان ادامه دارد و به گفته او، اکنون نیز «با سوءاستفاده از مسائل اقتصادی و مداخلات دولت در حوزه اقتصاد» درپی ایجاد آشوبند.
رئیس دولت چهاردهم همچنین ادعا کرد که «دشمنان» با آموزش نیروهایی در داخل و خارج از کشور و ورود «تروریستها» به ایران، اقدام به آتشزدن مسجد، بازار و واحدهای صنفی در شهرهایی ازجمله رشت کردهاند. او بدون ارائه جزئیات یا مستندات، مدعی شد برخی کشتهشدگان حوادث اخیر با «تفنگ، سلاحهای خاص و مسلسل» هدف قرار گرفتهاند و حتی به «آتش زدن و سر بریدن» اشاره کرد.
این اظهارات در حالی مطرح شد که پزشکیان هیچ اشارهای به تصاویر و گزارشهای منتشرشده درباره شلیک مستقیم نیروهای امنیتی به شهروندان معترض و کشتهشدن معترضان در جریان اعتراضات سه روز گذشته در ۳۱ استان کشور نکرد. او همچنین به بازداشتهای گسترده و سرکوبهای گزارششده در چهارده روز گذشته نپرداخت.
پزشکیان در عین حال گفت مردم حق اعتراض دارند و دولت «به اعتراضها گوش میدهد»، اما از شهروندان خواست در محلهها تجمع کرده و اجازه «آشوبگری» ندهند. این سخنان در شرایطی بیان میشود که بنابر گزارشها و تصاویر منتشرشده، طی روزهای اخیر نزدیک به ۶۰۰ تجمع اعتراضی در استانهای مختلف ایران برگزار شده و شمار زیادی از معترضان خواستار سرنگونی جمهوری اسلامی شدهاند.
روایت شهروندان از سرکوب اعتراضها و بازتاب بینالمللی
با وجود قطع کامل اینترنت در ایران، روایتهای شهروندان درباره حوادث روزهای پنجشنبه، جمعه و شنبه که تا این ساعت منتشر شده است از تلاش گسترده نیروهای یگان ویژه، بسیج و نهادهای امنیتی برای سرکوب سریع و گسترده اعتراضها با استفاده از سلاح گرم حکایت دارد. این گزارشها از شهرهای مختلف ایران از جمله تهران، مشهد، اهواز، شیراز، رشت و چند شهر دیگر مخابره شده است.
در واکنش به این تحولات، هانا نویمان، نماینده آلمان و رئیس هیئت روابط با ایران در پارلمان اروپا، با انتشار بیانیهای خواستار قرارگیری سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی شد. او همچنین تصریح کرد که با توجه به شرایط فعلی، تحریمهای هدفمند علیه جمهوری اسلامی باید تقویت شود و روند بازگرداندن پناهجویان ایرانی به ایران متوقف بماند.
در سطح بینالمللی، ایرانیان مقیم کشورهای مختلف جهان روز شنبه تجمعهای گستردهای در حمایت از اعتراضهای سراسری داخل ایران برگزار کردند. بخش قابل توجهی از این تجمعها در پاسخ به فراخوان شاهزاده رضا پهلوی برگزار شد. تصاویر پایین کشیدن پرچم جمهوری اسلامی از سردر سفارت جمهوری اسلامی ایران در لندن و جایگزینی آن با پرچم شیروخورشید بازتاب گستردهای در رسانههای بینالمللی داشت.
این اقدام واکنش دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، را نیز در پی داشت. ترامپ با انتشار پیامی در رسانههای اجتماعی به این رویداد واکنش نشان داد و از معترضان ایرانی حمایت کرد.
در شهر میلان ایتالیا نیز معترضان تابلو کنسولگری جمهوری اسلامی را پایین کشیدند. تجمعهای گسترده ایرانیان در مونترال کانادا، سیدنی استرالیا و چند شهر دیگر جهان نیز در رسانهها بازتاب ویژه داشت.
ایرانیان در شهرهای آلمان از جمله برلین، فرانکفورت، کلن و بن با وجود سرمای شدید و بارش سنگین برف، تجمعهای پرشماری برگزار کردند. این تجمعها در یکی از سردترین روزهای سال برگزار شد و توجه رسانههای آلمانی را به خود جلب کرد.
تداوم اعتراضهای میلیونی مردم ایران در پاسخ به فراخوان شاهزاده رضا پهلوی
در داخل ایران نیز شامگاه شنبه، همزمان با انتشار اخبار مربوط به سرکوب شدید و کشتهشدن معترضان، شهروندان در بسیاری از شهرها بار دیگر به خیابانها آمدند. در چهاردهمین روز اعتراضهای سراسری و سومین شب فراخوان شاهزاده رضا پهلوی، تصاویر منتشرشده از حضور گسترده معترضان در مناطق مختلف تهران و چند شهر بزرگ دیگر حکایت دارد. بر اساس ویدیوهای منتشرشده، معترضان شعارهایی از جمله «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده» و «جاوید شاه» سر دادند.
شاهزاده رضا پهلوی نیز در پیامی که بامداد یکشنبه منتشر شد، بار دیگر بر فراخوان برای تجمع در ساعت ۱۸ تاکید کرد و گفت حضور گسترده مردم در خیابانها «دستگاه سرکوب جمهوری اسلامی» را تضعیف کرده است. او افزود گزارشهایی دریافت کرده است که نشان میدهد حکومت برای مقابله با جمعیت معترض با کمبود شدید نیرو مواجه است و بخشی از بدنه نیروهای مسلح در جریان اعتراضها دچار ریزش شده است.
در حالی که جمهوری اسلامی برای چهارمین روز متوالی با قطع اینترنت و خطوط تلفن، تلاش کرده است ارتباط شهروندان با جهان خارج را مسدود کند و معترضان را «اغتشاشگر» و «محارب» مینامد، شهروندان با استفاده از تجهیزات ماهوارهای همچنان تصاویر و اطلاعات مربوط به اعتراضها را به خارج از کشور ارسال میکنند.
همزمان دونالد ترامپ در پیامی تازه اعلام کرد ایران «بیش از هر زمان دیگری به آزادی نزدیک شده» و آمریکا آماده کمک به معترضان است. علاوه بر دولت ترامپ، شماری از اعضای مجلس نمایندگان و سنای آمریکا نیز با انتشار بیانیهها و پیامهایی، از مردم ایران در برابر سرکوبهای صورتگرفته حمایت کردهاند.
در اروپا، کانادا و استرالیا نیز طی ۲۴ ساعت گذشته، مقامها و چهرههای سیاسی متعدد از مردم ایران حمایت و برخورد حکومت با معترضان را محکوم کردند.
رسانهها همچنین گزارش دادند در پی گمانهزنیها درباره احتمال مداخله نظامی آمریکا در ایران و همزمان با گفتوگوی تلفنی بنیامین نتانیاهو و مارکو روبیو درباره اعتراضها در ایران و تحولات منطقهای، ارتش اسرائیل در وضعیت «آمادهباش کامل» قرار دارد.
